Zmiana codziennych przyzwyczajeń zwykle zaczyna się od zauważenia rzeczy, które wcześniej wykonywało się niemalże samoczynnie. Sposób reagowania na stres, odkładanie obowiązków, unikanie skomplikowanych rozmów czy ciągłe porównywanie się z innymi mogą przez długi okres czasu wydawać się łatwą częścią dnia. Dopiero obserwacja własnych zachowań umożliwia sprawdzić, które z nich de fakto służą określonym celom, a które utrudniają ich realizację.

Pytanie, jak przemienić własne życie, nie musi zatem oznaczać nagłego przewrócenia codzienności do góry nogami. Często chodzi raczej o rozpoznanie powtarzających się schematów i stopniowe modyfikowanie tych elementów, na które dana osoba ma realny wpływ. W praktyce znaczenie ma także określenie, czego poprawnie oczekuje się od zmiany. Zupełnie inaczej wygląda praca nad lepszą organizacją czasu, przeciwnie nad relacjami, a jeszcze inaczej nad sposobem reagowania w sytuacjach napięcia.

W tym kontekście na prawdę często pojawia się pojęcie rozwój osobisty, które obejmuje wiele różnych działań i nie ma jednego, uniwersalnego przebiegu (dodatkowe informacje: jak zmienić swoje życie ebook). Dla jednej osoby będzie to nauka planowania i wyznaczania granic, dla innej zdobywanie nowych umiejętności lub praca nad sposobem komunikowania własnych potrzeb. Istotne jest rozróżnienie pośród konkretną zmianą zachowania a samym zdobywaniem wiedzy. Można przeczytać wiele książek dotyczących organizacji, motywacji czy relacji, a jednocześnie nie zmodyfikować żadnego zwyczajnego nawyku. Z drugiej strony nawet niewielka modyfikacja rutyny może ujawnić problemy, których uprzednio nie było widać. Na przykład uwarunkowanie bardziej realistycznego planu dnia może zademonstrować, że trudność nie wynika z braku czasu, lecz z częstego przerywania pracy. W takich przypadkach przydatne jest sprawdzanie efektów własnych decyzji zamiast zakładania z góry, że określona forma będzie właściwa dla każdego.

W opisach pracy nad nawykami i sposobem myślenia można także spotkać określenie programowanie umysłu podświadomego. Jest ono używane w różnorakich kontekstach, między innymi przy omawianiu automatycznych reakcji, przekonań oraz utrwalonych sposobów interpretowania zdarzeń. Warto jednakże zachować ostrożność wobec uproszczonego przedstawiania umysłu jako systemu, który można dowolnie „przeprogramować” za pomocą pojedynczych technik (źródło: ebook o rozwoju osobistym). Na zachowanie wpływa sporo czynników, takich jak wcześniejsze doświadczenia, aktualna sytuacja, emocje, środowisko a także wyuczone schematy działania. Powtarzanie określonej czynności może sprzyjać utrwalaniu nawyku, ale nie znaczy automatycznej zmiany wszystkich związanych z nim przekonań. W praktyce pomocne bywa dokładne określenie sytuacji, w których pojawia się konkretny schemat, a także sprawdzenie, co zwykle następuje wprost przed nim i po nim. Taka obserwacja daje możliwość pracować nad konkretnym zachowaniem zamiast traktować zmianę jako abstrakcyjny proces.

Nie każda próba przekształceń swojego życia przebiega w sposób równy. Początkowa motywacja może być wysoka, a po kilku tygodniach pojawia się zmęczenie, brak czasu albo powrót do wcześniejszych przyzwyczajeń. Jest to także moment, w którym warto oszacować, czy przyjęte założenia były możliwe do utrzymania w zwykłych ustaleniach. Zbyt duża liczba przeróbek naraz na prawdę bardzo często utrudnia ustalenie, co faktycznie przyniosło dany skutek. Z kolei bardzo mały zakres działania może nie dawać wystarczających informacji o tym, czy obrany kierunek ma sens. Dlatego obserwowanie własnych reakcji, zapisywanie powtarzających się trudności i korygowanie wcześniejszych zaleceń może być częścią dłuższego procesu. Zmiana sposobu działania nie zawsze oznacza wyeliminowanie określonych zachowań. Niekiedy chodzi o nauczenie się rozpoznawania momentu, w którym pojawia się stary schemat, i świadome wybranie innej reakcji. Takie podejście daje możliwość patrzeć na zmianę bardziej praktycznie, bez oczekiwania natychmiastowych rezultatów i bez przypisywania jednej technice odpowiedzialności za cały proces.

Polecamy: potęga podświadomości ebook.